Khi tìm hiểu chương trình Cambridge, nhiều Cha Mẹ đặt câu hỏi: ngoài tiếng Anh, con thực sự được phát triển những gì? Câu trả lời nằm trong cách Cambridge thiết kế chương trình: mỗi môn học đều gắn với những năng lực tư duy và kỹ năng cụ thể, được rèn luyện xuyên suốt từ Tiểu học đến THPT. Bài viết giúp Cha Mẹ hiểu rõ từng nhóm năng lực ấy và cách đồng hành cùng con trên hành trình học tập.
.jpg)
Từ ghi nhớ kiến thức đến phát triển năng lực
Trong một thế giới mà thông tin có thể được tìm thấy chỉ trong vài giây, điều tạo nên khác biệt cho người học là khả năng hiểu sâu, đặt câu hỏi, lập luận và vận dụng kiến thức vào tình huống mới. Đây cũng là định hướng xuyên suốt của chương trình Cambridge.
Cambridge xây dựng các chương trình nhằm phát triển những người học tự tin, có trách nhiệm, biết suy ngẫm, đổi mới và gắn kết. Mỗi môn học trong chương trình đều được thiết kế để góp phần hình thành những phẩm chất này, thông qua các năng lực cụ thể mà Cha Mẹ có thể quan sát được ở con.
Năng lực 1: Tư duy toán học và lập luận logic
Điểm khác biệt nổi bật của môn Toán Cambridge là thành phần "Thinking and Working Mathematically" (Tư duy và làm việc theo cách của nhà toán học). Theo Cambridge, đây là đặc điểm riêng của chương trình, khuyến khích học sinh trao đổi với người khác, phản biện ý tưởng và đưa ra bằng chứng để kiểm chứng các giả thuyết, lời giải.
Cambridge mô tả năng lực này qua bốn cặp đặc điểm: cụ thể hóa và khái quát hóa; đưa ra giả thuyết và thuyết phục; mô tả đặc điểm và phân loại; phản biện và cải tiến.
Hiểu một cách đơn giản, học sinh Cambridge được rèn luyện để:
Cụ thể hóa và khái quát hóa: thử với những ví dụ cụ thể, từ đó tìm ra quy luật chung.
Đưa ra giả thuyết và thuyết phục: mạnh dạn dự đoán "em nghĩ điều này luôn đúng", sau đó tìm cách chứng minh cho bạn bè và thầy cô thấy.
Mô tả đặc điểm và phân loại: nhận ra điểm giống và khác nhau giữa các đối tượng toán học để sắp xếp, hệ thống hóa.
Phản biện và cải tiến: xem xét lời giải của mình và của người khác, tìm điểm chưa hợp lý và cải thiện.
Khi tư duy theo cách này, học sinh chủ động tìm hiểu bản chất ý tưởng và kết nối giữa các sự kiện, quy trình và khái niệm khác nhau, qua đó phát triển tư duy bậc cao. Với Cha Mẹ, dấu hiệu dễ nhận thấy là con bắt đầu giải thích được "vì sao" thay vì chỉ đưa ra đáp số.

Năng lực 2: Tư duy khoa học và phương pháp nghiên cứu
Môn Khoa học Cambridge chú trọng giúp học sinh "tư duy và làm việc như một nhà khoa học". Học sinh được hướng dẫn đặt câu hỏi nghiên cứu, dự đoán kết quả, lên kế hoạch thí nghiệm, quan sát, đo đạc, ghi chép dữ liệu, sau đó phân tích và rút ra kết luận.
Quá trình này giúp con hình thành thói quen làm việc dựa trên bằng chứng. Thay vì ghi nhớ một hiện tượng khoa học, con hiểu được hiện tượng ấy được kiểm chứng như thế nào, và biết đánh giá xem một kết luận có đủ căn cứ hay chưa. Đây là năng lực đặc biệt quan trọng trong thời đại thông tin, khi học sinh cần phân biệt được thông tin đáng tin cậy và thông tin thiếu cơ sở.
Năng lực 3: Ngôn ngữ học thuật và giao tiếp
Môn English trong chương trình Cambridge phát triển đồng thời các kỹ năng đọc, viết, nói và nghe, với trọng tâm là sử dụng tiếng Anh trong học tập. Học sinh được làm quen với nhiều thể loại văn bản, học cách đọc hiểu sâu, viết có cấu trúc và lập luận, trình bày ý kiến trước tập thể và lắng nghe để phản hồi.
Điểm quan trọng là tiếng Anh trở thành công cụ để học các môn khác. Khi học Toán và Khoa học bằng tiếng Anh, học sinh dần hình thành vốn ngôn ngữ học thuật, nền tảng cần thiết cho các chương trình IGCSE, AS & A Level và môi trường đại học quốc tế sau này.
Năng lực 4: Sáu kỹ năng của công dân toàn cầu
Cambridge Global Perspectives là môn học phát triển các kỹ năng nghiên cứu, phân tích, đánh giá, suy ngẫm, hợp tác và giao tiếp. Đây là những kỹ năng liên môn mà học sinh sử dụng trong mọi lĩnh vực học tập và cuộc sống:
Nghiên cứu: biết đặt câu hỏi nghiên cứu, tìm kiếm và chọn lọc thông tin.
Phân tích: nhận diện các quan điểm khác nhau và mối liên hệ giữa các vấn đề.
Đánh giá: xem xét độ tin cậy của nguồn tin, đánh giá lập luận và quan điểm.
Suy ngẫm: nhìn lại đóng góp của bản thân và sự thay đổi trong suy nghĩ của mình.
Hợp tác: làm việc nhóm hiệu quả để cùng tạo ra kết quả chung.
Giao tiếp: trình bày thông tin, ý tưởng rõ ràng và thuyết phục.
Học sinh tìm hiểu các vấn đề toàn cầu từ ba góc độ: cá nhân, địa phương và toàn cầu. Theo Cambridge, học sinh bắt đầu rèn luyện kỹ năng càng sớm thì tác động đến việc học càng lớn; vì vậy môn học được thiết kế cho cả lứa tuổi nhỏ, tạo nền tảng vững chắc khi các em lên Cambridge Upper Secondary.
Năng lực 5: Tự học và tự đánh giá
Một trong 5 phẩm chất người học Cambridge là biết suy ngẫm (Reflective): học sinh quan tâm đến cả quá trình lẫn kết quả học tập, từ đó hình thành nhận thức và chiến lược để học tập suốt đời.
Trong thực tế lớp học, năng lực này được rèn luyện qua việc học sinh tự đặt mục tiêu, tự đánh giá bài làm theo tiêu chí, nhận phản hồi từ thầy cô và bạn bè để cải thiện. Các kỳ đánh giá Cambridge như Progression Tests và Checkpoint cung cấp phản hồi chi tiết, giúp học sinh và Cha Mẹ nhìn rõ điểm mạnh và những nội dung cần củng cố.
Khi đã quen tự nhìn lại việc học của mình, con sẽ dần chủ động hơn, ít phụ thuộc vào sự nhắc nhở và sẵn sàng thích ứng với những môi trường học tập mới.
Nền tảng chung: Năm phẩm chất người học Cambridge
Tất cả các năng lực trên cùng hướng tới hình mẫu người học Cambridge với năm phẩm chất: tự tin, có trách nhiệm, biết suy ngẫm, đổi mới và gắn kết.
Ở phẩm chất đổi mới, học sinh Cambridge đón nhận thử thách mới một cách sáng tạo, có khả năng vận dụng kiến thức để giải quyết những vấn đề mới, chưa quen thuộc. Ở phẩm chất gắn kết, học sinh luôn tò mò, ham tìm tòi, làm việc tốt cả độc lập lẫn cùng người khác, và sẵn sàng đóng góp tích cực cho xã hội ở cấp độ địa phương, quốc gia và toàn cầu.
Cha Mẹ đồng hành thế nào để con phát triển những năng lực này?
Năng lực được hình thành qua thời gian và cần sự đồng hành nhất quán giữa nhà trường và gia đình. Cha Mẹ có thể bắt đầu từ những việc nhỏ hằng ngày:
Hỏi "vì sao" thay vì "đúng hay sai": khi con giải xong một bài toán, hãy đề nghị con giải thích cách làm. Đây là cách đơn giản nhất để nuôi dưỡng tư duy lập luận.
Khuyến khích con đặt câu hỏi: những câu hỏi "tại sao", "điều gì sẽ xảy ra nếu" là khởi đầu của tư duy khoa học.
Cùng con kiểm chứng thông tin: khi con đọc một thông tin trên mạng, hãy cùng con tìm hiểu nguồn tin và đánh giá mức độ tin cậy.
Tạo cơ hội để con trình bày: để con kể lại điều đã học, trình bày một ý kiến trong bữa cơm gia đình hoặc thuyết trình về một chủ đề con yêu thích.
Ghi nhận quá trình, không chỉ kết quả: khen ngợi sự cố gắng, cách con tìm ra lời giải, và giúp con nhìn lại điều cần cải thiện sau mỗi bài kiểm tra.
Phát triển năng lực Cambridge tại BMS
Là Trường Quốc tế Cambridge chính thức ở cả ba cấp học, Tiểu học (VN469), THCS (VN287) và THPT (VN292), Hệ thống Trường liên cấp BMS triển khai Chương trình giáo dục tích hợp giữa Chương trình Giáo dục phổ thông Việt Nam và Chương trình Giáo dục Quốc tế Cambridge theo phê duyệt của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Học sinh BMS theo học các môn Cambridge English, Mathematics, Science [và Global Perspectives] trong lộ trình liên thông từ Tiểu học đến THPT. Các năng lực tư duy và kỹ năng Cambridge được rèn luyện qua giờ học trên lớp, dự án STEAM, hoạt động thuyết trình, tranh biện và nghiên cứu khoa học.
Song hành với năm phẩm chất người học Cambridge, mỗi học sinh BMS được phát triển theo 5 chìa khóa thành công: Tư duy – Kiến thức – Kỹ năng – Thái độ – Sức khỏe, để trở thành những công dân toàn cầu tự tin, bản lĩnh và mang đậm bản sắc Việt Nam.
.pptx.jpg)
Câu hỏi Cha Mẹ thường đặt ra
Học Cambridge có phải chủ yếu là học tiếng Anh?
Tiếng Anh là một phần quan trọng, nhưng chương trình Cambridge còn bao gồm Toán, Khoa học và nhiều môn học khác, mỗi môn gắn với những năng lực tư duy riêng. Tiếng Anh đóng vai trò là ngôn ngữ để học sinh tiếp cận và vận dụng kiến thức học thuật.
"Thinking and Working Mathematically" khác gì cách học Toán thông thường?
Học sinh được khuyến khích đưa ra giả thuyết, giải thích và chứng minh cách làm, đồng thời phản biện và cải tiến lời giải. Trọng tâm nằm ở quá trình tư duy, giúp con hiểu bản chất vấn đề và vận dụng linh hoạt vào bài toán mới.
Bao lâu Cha Mẹ có thể thấy con tiến bộ về năng lực?
Mỗi học sinh có nhịp độ phát triển riêng. Những thay đổi thường thấy sớm là con tự tin trình bày hơn, đặt nhiều câu hỏi hơn và giải thích được cách mình làm. Các báo cáo từ Progression Tests và Checkpoint giúp Cha Mẹ theo dõi sự tiến bộ của con một cách khách quan.
Năng lực Cambridge có hữu ích khi con học đại học trong nước?
Có. Các năng lực tư duy, nghiên cứu, giao tiếp và tự học là nền tảng cần thiết ở mọi môi trường đại học, dù trong nước hay quốc tế.
Giá trị lớn nhất của chương trình Cambridge nằm ở những năng lực học sinh mang theo suốt đời: tư duy lập luận, tư duy khoa học, ngôn ngữ học thuật, các kỹ năng của công dân toàn cầu và năng lực tự học. Khi nhà trường và gia đình cùng đồng hành, những năng lực ấy sẽ trở thành hành trang vững chắc giúp con tự tin bước vào tương lai.
Tại BMS, mỗi học sinh được chuẩn bị vững vàng để tự tin hội nhập, giữ gìn bản sắc Việt Nam và sẵn sàng bước ra thế giới. Quý phụ huynh quan tâm đến Hệ Song bằng Quốc tế Cambridge tại BMS, vui lòng liên hệ Hotline: 0966 694 869 (Mầm non) | 0969 028 066 (Tiểu học) | 0906 190 468 (THCS) | 0862 421 468 (THPT) hoặc đăng ký tham quan trường TẠI ĐÂY